De Engelse Setter is een van de oudste jachthondenrassen, met een geschiedenis die teruggaat tot de 14e eeuw. Het ras werd in de loop van honderden jaren ontwikkeld uit de spaniël en werd oorspronkelijk een 'Setting Spaniel' genoemd, gebruikt voor het opsporen en aanwijzen ('setten') van vogels. Ze werkten op de heide, waar ze zich vrijelijk voor de jager uit bewogen, het terrein in een zigzagpatroon (quarteren) afzochten en naar vogels speurden. Zodra ze die 

hadden gevonden, hurkten ze neer (of 'setten' ze) en bleven ze bewegingloos met hun snuit naar de vogels toe staan, waarbij ze vaak een poot optilden om de positie van de prooi aan te geven. De jagers kwamen dan dichterbij en wierpen netten uit, zodat de honden op een gegeven commando opstonden en de vogels de netten in joegen.
Het gebruik van het net hield stand tot het einde van de 18e eeuw, maar naarmate het geweer het net verving, werd de term Setting Spaniel vervangen door die van Setter. De oorspronkelijke Setters waren in het bezit van adellijke families die hen hielden vanwege hun jachtcapaciteiten. Er is geen bewijs van de exacte oorsprong van deze honden, maar het is zeer waarschijnlijk dat er een aantal werden meegebracht van het Europese en Aziatische continent na de oorlogen uit die tijd. De Setters splitsten zich pas in de 19e century op in de rassen die we vandaag de dag kennen, hoewel er wel verschillende erkende Setter-lijnen bestonden die vernoemd waren naar de aristocratische families die ze hielden.

Laverack Setters

De moderne Engelse Setter dankt zijn uiterlijk aan de heer Edward Laverack (1800-1877). Hij ontwikkelde in de 19e eeuw zijn eigen lijn binnen het ras door middel van zorgvuldige inteelt en selectieve lijnteelt. Het moderne showtype van de Engelse Setter wordt vaak aangeduid als het Laverack-type. Hij was de auteur van het boek getiteld The Setter, dat in 1872 werd gepubliceerd. Dit werd beschouwd als hét standaardwerk over het ras en vormde de basis voor het opstellen van de officiële rasstandaard voor de Engelse Setter.

Llewellin Setters

De heer Richard Purcell Llewellin (1840-1925) baseerde zijn lijn op die van Laverack. Hij richtte zich specifiek op het ontwikkelen van zijn ideale werkende setter door een aantal andere bloedlijnen met de zijne te kruisen. De hedendaagse werkende setter wordt dan ook vaak aangeduid als het Llewellin-type.